Láìpẹ́ yìí, ìjọba Switzerland ti ṣe àgbékalẹ̀ ìlànà tuntun kan. Tí ìṣòro agbára lọ́wọ́lọ́wọ́ bá burú sí i, Switzerland yóò fòfin de wíwakọ̀ àwọn ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ iná mànàmáná fún ìrìn àjò “tí kò pọndandan”.
Àwọn ìwádìí tó báramu fihàn pé nǹkan bí 60% agbára Switzerland wá láti àwọn ibùdó agbára omi àti 30% láti inú agbára átọ́míìkì. Síbẹ̀síbẹ̀, ìjọba ti ṣèlérí láti mú agbára átọ́míìkì rẹ̀ kúrò, nígbà tí àwọn tó kù wá láti inú oko afẹ́fẹ́ àti epo ìbílẹ̀. Àwọn ìṣirò fihàn pé Switzerland ń mú agbára tó tó jáde ní ọdọọdún láti máa tọ́jú ìmọ́lẹ̀, ṣùgbọ́n ìyípadà ojúọjọ́ ní àsìkò yìí yóò yọrí sí àwọn ipò tí a kò lè sọ tẹ́lẹ̀.
Omi òjò àti ìyọ́ yìnyín ní oṣù gbígbóná lè mú kí omi odò dúró dáadáa kí ó sì pèsè àwọn ohun èlò tó yẹ fún ìṣẹ̀dá agbára omi. Síbẹ̀síbẹ̀, ìwọ̀n omi àwọn adágún àti odò ní oṣù òtútù àti ìgbà ẹ̀ẹ̀rùn gbígbẹ tí kò wọ́pọ̀ ní Yúróòpù ti dínkù, èyí sì ti mú kí agbára omi dínkù, nítorí náà Switzerland gbọ́dọ̀ gbẹ́kẹ̀lé agbára tí wọ́n ń kó wọlé.
Nígbà àtijọ́, Switzerland kó iná mànàmáná wọlé láti ilẹ̀ Faransé àti Jámánì láti bá gbogbo àìní iná mànàmáná wọn mu, ṣùgbọ́n ní ọdún yìí ipò náà ti yípadà, àti pé ìpèsè agbára àwọn orílẹ̀-èdè tí ó wà ní àdúgbò náà ti pọ̀ jù.
France ti jẹ́ olùtajà iná mànàmáná fún ọ̀pọ̀ ọdún, ṣùgbọ́n ní ìdajì àkọ́kọ́ ọdún 2022, agbára átọ́míìkì ilẹ̀ Faransé ní ìṣòro nígbà gbogbo. Lọ́wọ́lọ́wọ́, wíwà àwọn ẹ̀rọ agbára átọ́míìkì ilẹ̀ Faransé ga ju 50% lọ, èyí tí ó mú kí Faransé di olùtajà iná mànàmáná fún ìgbà àkọ́kọ́. Bákan náà nítorí ìdínkù agbára átọ́míìkì, Faransé lè dojúkọ ewu ìkùnà agbára ní ìgbà òtútù yìí. Tẹ́lẹ̀tẹ́lẹ̀, olùtajà iná mànàmáná ilẹ̀ Faransé sọ pé yóò dín lílò kù nípasẹ̀ 1% sí 5% lábẹ́ àwọn ipò ìpìlẹ̀, àti ní iye 15% lábẹ́ ọ̀ràn tí ó burú jùlọ. Gẹ́gẹ́ bí àwọn àlàyé ìpèsè agbára tuntun tí French BFM TV ṣí payá ní ọjọ́ kejì, olùtajà iná mànàmáná ilẹ̀ Faransé ti bẹ̀rẹ̀ sí í ṣe ètò ìkúnà agbára pàtó kan. Àwọn agbègbè ìkúnà agbára wà káàkiri orílẹ̀-èdè náà, ìdílé kọ̀ọ̀kan sì ní ìkúnà agbára tó tó wákàtí méjì lójúmọ́, àti lẹ́ẹ̀kan ṣoṣo lójúmọ́.
Ipò náà jọra ní Germany. Ní ti pípadánù ìpèsè epo páìpù ilẹ̀ Rọ́síà, àwọn ilé iṣẹ́ ìjọba gbọ́dọ̀ tiraka.
Ní ìbẹ̀rẹ̀ oṣù kẹfà ọdún yìí, Elcom, Ìgbìmọ̀ Agbára Àpapọ̀ ti Swiss, sọ pé nítorí ìdínkù nínú iṣẹ́ agbára átọ́míìkì ti France àti iná mànàmáná tí wọ́n ń kó jáde, agbára iná mànàmáná tí Switzerland ń kó láti France ní ìgbà òtútù yìí lè kéré sí èyí tí ó ti wà ní àwọn ọdún tó ti kọjá, èyí tí kò yọrí sí ìṣòro agbára agbára tí kò tó.
Gẹ́gẹ́ bí ìròyìn náà ṣe sọ, Switzerland lè nílò láti kó iná mànàmáná wọlé láti Germany, Austria àti àwọn orílẹ̀-èdè mìíràn tó wà ní Ítálì. Síbẹ̀síbẹ̀, gẹ́gẹ́ bí Elcom ṣe sọ, wíwà tí àwọn orílẹ̀-èdè wọ̀nyí ń kó iná mànàmáná jáde sinmi lórí wíwà tí epo èéfín adánidá wà.
Báwo ni àlàfo iná mànàmáná ṣe tóbi tó ní Switzerland? Gẹ́gẹ́ bí ìròyìn láti òkèèrè, Switzerland ní nǹkan bí 4GWh ìbéèrè láti wọlé iná mànàmáná ní ìgbà òtútù yìí. Kí ló dé tí a kò fi yan àwọn ibi ìpamọ́ agbára mànàmáná? Iye owó jẹ́ ìdí pàtàkì kan. Ohun tí Yúróòpù kò ní jù bẹ́ẹ̀ lọ ni ìmọ̀ ẹ̀rọ ìpamọ́ agbára ìgbà àti ìgbà pípẹ́. Lọ́wọ́lọ́wọ́, ìpamọ́ agbára ìgbà pípẹ́ kò tíì di ohun tí a mọ̀ sí lílò ní ìwọ̀n ńlá.
Gẹ́gẹ́ bí ìwádìí tí Elcom ṣe lórí àwọn olùpèsè iná mànàmáná 613 ní Switzerland, a retí pé ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn olùṣiṣẹ́ yóò mú owó iná mànàmáná wọn pọ̀ sí i ní nǹkan bí 47%, èyí tí ó túmọ̀ sí wípé iye owó iná mànàmáná ilé yóò pọ̀ sí i ní nǹkan bí 20%. Ìlọsókè nínú iye owó gaasi àdánidá, èédú àti erogba, àti ìdínkù nínú iṣẹ́ agbára átọ́míìkì ti ilẹ̀ Faransé, gbogbo wọn ló ti fa ìdínkù nínú iye owó iná mànàmáná ní Switzerland.
Gẹ́gẹ́ bí iye owó iná mànàmáná tuntun ti 183.97 euros/MWh (tó tó 1.36 yuan/kWh) ní Switzerland, iye owó tí ó bá ọjà mu fún iná mànàmáná 4GWh jẹ́ ó kéré tán 735900 euros, tó tó 5.44 million yuan. Tí iye owó iná mànàmáná tó ga jùlọ ní oṣù August bá jẹ́ 488.14 euro/MWh (tó tó 3.61 yuan/kWh), iye owó tí ó bá 4GWh mu jẹ́ 14.4348 million yuan.
Ìdènà agbára iná mànàmáná! Ìdènà tí kò pọndandan fún àwọn ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ iná mànàmáná
Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn oníròyìn ròyìn pé láti lè kojú àìtó agbára tó lè ṣẹlẹ̀ àti láti rí i dájú pé agbára wà ní ìgbà òtútù yìí, Ìgbìmọ̀ Àpapọ̀ Swiss ń ṣe àkọsílẹ̀ àgbékalẹ̀ kan lọ́wọ́lọ́wọ́ tó ń dábàá àwọn ìlànà lórí “dídínà àti ìdènà lílo agbára iná mànàmáná láti rí i dájú pé agbára orílẹ̀-èdè náà wà ní ìpele mẹ́rin”, ó ṣàlàyé ètò ìgbésẹ̀ mẹ́rin lórí yíyẹra fún pípa agbára, ó sì ń ṣe àwọn ìfòfindè tó yàtọ̀ síra nígbà tí àwọn ìṣòro tó wà ní ìpele ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ bá ṣẹlẹ̀.
Sibẹsibẹ, ọkan ninu awọn nkan pataki julọ ni o ni ibatan si idinamọ ti a ko gbọdọ wakọ awọn ọkọ ayọkẹlẹ ina ni ipele kẹta. Iwe naa beere pe “awọn ọkọ ayọkẹlẹ ina aladani ni a gba laaye lati lo fun irin-ajo pataki nikan (bii awọn iwulo ọjọgbọn, riraja, ri dokita, lilọ si awọn iṣẹ ẹsin, ati wiwa awọn ipade ile-ẹjọ).”
Ní àwọn ọdún àìpẹ́ yìí, iye títà ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ Switzerland jẹ́ nǹkan bí 300,000 lọ́dọọdún, iye tí wọ́n ń tà ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ iná sì ń pọ̀ sí i. Ní ọdún 2021, wọ́n fi àwọn ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ iná tuntun tí wọ́n forúkọ sílẹ̀ kún Switzerland, iye àwọn ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ iná tuntun ní Switzerland láti oṣù January sí oṣù August ọdún 2022 sì dé 25%. Síbẹ̀síbẹ̀, nítorí àìtó àwọn ẹ̀rọ iná àti ìṣòro ìpèsè agbára, ìdàgbàsókè àwọn ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ iná ní Switzerland ní ọdún yìí kò dára tó ti àwọn ọdún tó kọjá.
Switzerland ngbero lati dinku lilo ina mọnamọna ilu nipa fifi ofin de gbigba agbara ọkọ ayọkẹlẹ ina ni awọn igba miiran. Eyi jẹ igbese tuntun ṣugbọn ti o le koko, eyiti o tun ṣe afihan bi aini ina ṣe buru to ni Yuroopu. Eyi tumọ si pe Switzerland le di orilẹ-ede akọkọ ni agbaye lati fagile awọn ọkọ ayọkẹlẹ ina. Sibẹsibẹ, ofin yii tun jẹ iyalẹnu pupọ, nitori ni bayi, irinna agbaye n yipada lati awọn ọkọ ayọkẹlẹ epo si awọn ọkọ ayọkẹlẹ ina lati dinku igbẹkẹle lori awọn epo fosil ati lati ṣe iyipada agbara mimọ.
Tí ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ iná bá so mọ́ àwọ̀n iná, ó lè mú kí ewu ìpèsè agbára tí kò tó pọ̀ sí i, kí ó sì mú kí ìpèníjà bá iṣẹ́ agbára náà. Síbẹ̀síbẹ̀, gẹ́gẹ́ bí èrò àwọn ògbóǹkangí nínú iṣẹ́ náà, àwọn ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ iná tí a óò gbéga ní ìwọ̀n ńlá ní ọjọ́ iwájú lè ṣeé lò gẹ́gẹ́ bí ibi ìpamọ́ agbára, kí a sì pe gbogbo wọn láti kópa nínú fífá orí òkè àti kíkún àfonífojì agbára. Àwọn onílé ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ lè gba agbára nígbà tí agbára bá pọ̀. Wọ́n lè yí agbára padà sí àwọ̀n iná ní àkókò agbára, tàbí nígbà tí agbára bá kúrú. Èyí ń dín agbára agbára kù, ó ń rí i dájú pé ààbò àti ìdúróṣinṣin ètò agbára wà, ó sì tún ń mú kí ètò agbára náà ṣiṣẹ́ dáadáa.
Àkókò ìfìwéránṣẹ́: Oṣù Kejìlá-12-2022
